فغدیه یا «فغربه» در نخستین روز شهریور، جشن پایان گرمای سوزان و آغاز هوای خنکتر. این جشن از خوارزم برخاسته و به «جشن خنکی هوا» نیز معروف است.
ریشه و پیشینه
جشن خوارزمی؛ پایان گرمای تابستان
زمینه تاریخی
فغدیه جشنی کهن از خوارزم است که در منابع تاریخی ثبت شده است. اول شهریور (اواخر مرداد میلادی) زمانی است که گرمای شدید تابستان رو به کاهش میگذارد و دمای شبها خنکتر میشود. این جشن نشانهٔ آمادگی برای فصل برداشت و پاییز بود.
نکات جالب
نام «فغدیه» تلفظ خوارزمی دارد و ریشهٔ دقیق آن روشن نیست. این جشن از آن رو برگزار میشد که اول شهریور نشانهٔ کاهش دمای شبها و آغاز گذار به پاییز بود. خوارزم در آسیای میانه (ازبکستان و ترکمنستان کنونی) واقع بود.
دانلود اپلیکیشن
برای دیدن همه رویدادها و دریافت یادآوری، اپلیکیشن گاهشمار را دانلود کنید.
باز کردن اپیا دانلود کنید:
رویدادهای مرتبط
نوروز
نوروز، کهنترین جشن جهان، آغاز سال نو خورشیدی و جشن اعتدال بهاری است. این جشن نماد پیروزی نور بر تاریکی، گرما بر سرما، و زندگی بر مرگ است. نوروز از دوران هخامنشیان تا امروز بیش از ۳۰۰۰ سال جشن گرفته شده و در بیش از ۳۰۰ میلیون نفر در سراسر جهان آن را گرامی میدارند. آیینهای نوروزی چون هفتسین (و پیش از آن هفتشین)، چهارشنبهسوری، سیزدهبدر، خانهتکانی، و دید و بازدید همگی نمادهای نو شدن طبیعت و انساناند.
نوروز بزرگ (خرداد روز)
ششم فروردین، روز «خرداد» از ماه فروردین. در سنت زرتشتی، این روز زادروز زرتشت و اوج جشنهای نوروزی است. در دوران ساسانی، پادشاهان در این روز بار عام میدادند.
سیزدهبدر
روز طبیعت و پایان رسمی آیینهای نوروزی. ایرانیان به دامن طبیعت میروند، سبزه گره میزنند و بازیهای جمعی برگزار میکنند.
جشن رپیتون
جشن رپیتون (رپیثوین) در سوم فروردین، جشن بازگشت گرما و روشنایی پس از زمستان. رپیثوین ایزد نیمروز و گرمای تابستان است که در زمستان به زیر زمین میرود و با بهار باز میگردد.