جشن پایان «چلهٔ تموز»، چهل روز گرم تابستان که از اول تیر آغاز میشود. دهم امرداد پایان گرمترین دورهٔ سال و آغاز خنکشدن هواست.
ریشه و پیشینه
سنت ایرانی؛ پایان چهل روز گرم تابستان
زمینه تاریخی
چلهٔ تابستان دورهٔ چهلروزهای از اول تیر تا دهم امرداد است که گرمترین روزهای سال در ایران به شمار میآید. این جشن پایان این دوره و آغاز کاهش گرما را نشان میداد. در خراسان، تموز به معنای ماه نخست تابستان و گرمای سوزان است. این جشن با ایزد تیشتر (تیر)، ایزد باران در آیین زرتشتی، پیوند دارد.
آداب و رسوم
سپاسگزاری از برداشت: شکر نعمت محصولات تابستانی
آواز و رقص محلی: شادی برای پایان گرما
دید و بازدید: دیدار خانوادهها و پوشیدن لباس نو
نکات جالب
«چله» به معنای چهل است و ایرانیان سال را به دورههای چهلروزه تقسیم میکردند. «چلهٔ تموز» به چهل روز گرم تابستان گفته میشود. واژهٔ «تموز» از نام خدای بینالنهرینی «دموزی/تموز» گرفته شده که با خشکی گیاهان در تابستان پیوند داشت.
دانلود اپلیکیشن
برای دیدن همه رویدادها و دریافت یادآوری، اپلیکیشن گاهشمار را دانلود کنید.
باز کردن اپیا دانلود کنید:
رویدادهای مرتبط
نوروز
نوروز، کهنترین جشن جهان، آغاز سال نو خورشیدی و جشن اعتدال بهاری است. این جشن نماد پیروزی نور بر تاریکی، گرما بر سرما، و زندگی بر مرگ است. نوروز از دوران هخامنشیان تا امروز بیش از ۳۰۰۰ سال جشن گرفته شده و در بیش از ۳۰۰ میلیون نفر در سراسر جهان آن را گرامی میدارند. آیینهای نوروزی چون هفتسین (و پیش از آن هفتشین)، چهارشنبهسوری، سیزدهبدر، خانهتکانی، و دید و بازدید همگی نمادهای نو شدن طبیعت و انساناند.
نوروز بزرگ (خرداد روز)
ششم فروردین، روز «خرداد» از ماه فروردین. در سنت زرتشتی، این روز زادروز زرتشت و اوج جشنهای نوروزی است. در دوران ساسانی، پادشاهان در این روز بار عام میدادند.
سیزدهبدر
روز طبیعت و پایان رسمی آیینهای نوروزی. ایرانیان به دامن طبیعت میروند، سبزه گره میزنند و بازیهای جمعی برگزار میکنند.
جشن رپیتون
جشن رپیتون (رپیثوین) در سوم فروردین، جشن بازگشت گرما و روشنایی پس از زمستان. رپیثوین ایزد نیمروز و گرمای تابستان است که در زمستان به زیر زمین میرود و با بهار باز میگردد.