جشن وخشنکام، گرامیداشت فرشتهٔ نگهبان رود جیحون (آمودریا). بیرونی «وخشنکام» را فرشتهٔ جیحون نامیده است. نام آن از رود وخش، بزرگترین شاخهٔ آمودریا، گرفته شده است.
ریشه و پیشینه
جشن رود جیحون - ثبت بیرونی
زمینه تاریخی
این یکی از فراموششدهترین جشنهای ایرانی است که پیوند تاریخی فلات ایران با آسیای میانه (خراسان بزرگ، فرارود) را نشان میدهد. آمودریا بزرگترین رود گسترهٔ فرهنگی ایران بود.
نکات جالب
رود وخش (سرخآب) از تاجیکستان و قرقیزستان میگذرد و به آمودریا میپیوندد. در اوج طغیان (خرداد-تیر)، ۸۳۶ مترمکعب آب در ثانیه جریان دارد. این جشن در اسفند، ذوب برف کوهستان را پیشاپیش گرامی میداشت.
دانلود اپلیکیشن
برای دیدن همه رویدادها و دریافت یادآوری، اپلیکیشن گاهشمار را دانلود کنید.
باز کردن اپیا دانلود کنید:
رویدادهای مرتبط
نوروز
نوروز، کهنترین جشن جهان، آغاز سال نو خورشیدی و جشن اعتدال بهاری است. این جشن نماد پیروزی نور بر تاریکی، گرما بر سرما، و زندگی بر مرگ است. نوروز از دوران هخامنشیان تا امروز بیش از ۳۰۰۰ سال جشن گرفته شده و در بیش از ۳۰۰ میلیون نفر در سراسر جهان آن را گرامی میدارند. آیینهای نوروزی چون هفتسین (و پیش از آن هفتشین)، چهارشنبهسوری، سیزدهبدر، خانهتکانی، و دید و بازدید همگی نمادهای نو شدن طبیعت و انساناند.
نوروز بزرگ (خرداد روز)
ششم فروردین، روز «خرداد» از ماه فروردین. در سنت زرتشتی، این روز زادروز زرتشت و اوج جشنهای نوروزی است. در دوران ساسانی، پادشاهان در این روز بار عام میدادند.
سیزدهبدر
روز طبیعت و پایان رسمی آیینهای نوروزی. ایرانیان به دامن طبیعت میروند، سبزه گره میزنند و بازیهای جمعی برگزار میکنند.
جشن رپیتون
جشن رپیتون (رپیثوین) در سوم فروردین، جشن بازگشت گرما و روشنایی پس از زمستان. رپیثوین ایزد نیمروز و گرمای تابستان است که در زمستان به زیر زمین میرود و با بهار باز میگردد.